Cyberbezpieczeństwo w samorządach – 3249 incydentów w 2025 roku i 270 mln zł na Lokalne Centra Cyberbezpieczeństwa

Według danych CSIRT NASK w 2025 roku administracja publiczna mierzyła się z rekordową liczbą cyberataków w samych jednostkach samorządu terytorialnego odnotowano łącznie 3249 incydentów cyberbezpieczeństwa. W odpowiedzi Ministerstwo Cyfryzacji uruchomiło nabór na tworzenie Lokalnych Centrów Cyberbezpieczeństwa, z pulą dotacji sięgającą blisko 270 mln zł. W tym artykule wyjaśniamy, na czym polega program, kto może z niego skorzystać, i dlaczego nawet najlepiej dofinansowana infrastruktura nie zastąpi przeszkolonych pracowników.

1. Skala zagrożenia – dlaczego akurat teraz

Liczba 3249 incydentów cyberbezpieczeństwa w jednostkach samorządu terytorialnego w 2025 roku nie jest odosobnionym przypadkiem. Skalę problemu przypomina też głośny w ostatnich miesiącach cyberatak na system MyDr, który według informacji przekazanych przez Ministerstwo Cyfryzacji może dotyczyć danych blisko 19 milionów osób. Jak podkreślił wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski, cyberzagrożenia nie zatrzymują się na granicach gmin czy powiatów, dlatego odpowiedzią na nie musi być współpraca między jednostkami, nie działanie w pojedynkę.

2. Czym są Lokalne Centra Cyberbezpieczeństwa

Lokalne Centra Cyberbezpieczeństwa (LCC) mają działać jako ponadgminne centra usług wspólnych w obszarze IT, wspierające samorządy w ochronie przed cyberatakami. Celem przedsięwzięcia jest umożliwienie jednostkom samorządu terytorialnego skupienia specjalistycznych kompetencji oraz zasobów IT na poziomie lokalnym, zamiast zmuszania każdej, nawet najmniejszej gminy, do samodzielnego utrzymywania własnych specjalistów i całodobowego zespołu reagowania na incydenty.

Zgodnie z założeniami programu, w efekcie naboru powinno powstać co najmniej 30 LCC w całym kraju, minimum po jednym w każdym województwie.

3. Warunki naboru i wysokość dofinansowania

O dofinansowanie mogą ubiegać się partnerstwa samorządowe złożone z co najmniej dwóch jednostek samorządu terytorialnego, gmin, powiatów lub samorządów województw. Wysokość dostępnego wsparcia zależy od liczby współpracujących jednostek:

Liczba jednostek w partnerstwie	Maksymalna wartość wsparcia
2 jednostki	do 6 mln zł
12 jednostek	do 11 mln zł
20 jednostek i więcej	do 15 mln zł

Każda kolejna jednostka w partnerstwie zwiększa maksymalną wartość wsparcia o 500 tys. zł. Jednym z warunków programu jest też objęcie usługami LCC co najmniej 1000 urządzeń końcowych znajdujących się łącznie u wszystkich uczestników partnerstwa.

4. Na co można przeznaczyć środki

Środki z programu można przeznaczyć między innymi na monitorowanie lokalnych sieci i systemów informacyjnych, usługi doradcze, audyty bezpieczeństwa, wspólne zakupy sprzętu i licencji IT, a także szkolenia dla pracowników. Lokalne Centra Cyberbezpieczeństwa mają zapewnić wspólną ochronę między innymi urzędom, szkołom i ośrodkom pomocy społecznej, dzięki czemu samorządy będą mogły szybciej reagować na incydenty, ograniczyć koszty oraz korzystać z wyspecjalizowanych kompetencji i narzędzi.

5. Dlaczego technologia to dopiero połowa rozwiązania

Powodzenie projektu Lokalnego Centrum Cyberbezpieczeństwa będzie zależało nie tylko od technologii, ale również od właściwego ułożenia współpracy między jednostkami samorządu terytorialnego i podziału odpowiedzialności. Eksperci zajmujący się tematem podkreślają zasadę: najpierw model współpracy, później technologia, jednostki, które od razu skupiają się na zakupie sprzętu i oprogramowania, pomijając ustalenie zasad współdziałania kilku urzędów w ramach jednego centrum, napotykają poważne trudności organizacyjne na późniejszym etapie.

Warto też zwrócić uwagę na rosnącą odpowiedzialność osobistą włodarzy. Nowe przepisy zwiększają odpowiedzialność wójtów i starostów za bezpieczeństwo cyfrowe podległych im jednostek, co dodatkowo podnosi stawkę w kwestii odpowiedniego przygotowania kadr, nie tylko infrastruktury.

6. Termin naboru i co zrobić już teraz

Wnioski o dofinansowanie można składać do 30 października 2026 roku, a dokumentacja konkursowa jest dostępna na stronie Centrum Projektów Polska Cyfrowa. To dość napięty harmonogram, biorąc pod uwagę, że budowa partnerstwa między kilkoma jednostkami samorządu terytorialnego, uzgodnienie modelu współpracy i przygotowanie wniosku wymaga czasu.

FAQ

najczęściej zadawane pytania

Kto może ubiegać się o dofinansowanie na Lokalne Centrum Cyberbezpieczeństwa?

O dotację mogą ubiegać się partnerstwa samorządowe złożone z co najmniej dwóch gmin, powiatów lub samorządów województw. Pojedyncza jednostka samorządu terytorialnego nie może aplikować samodzielnie, program wymaga współpracy między co najmniej dwoma podmiotami.

Ile wynosi maksymalne dofinansowanie?

Wysokość wsparcia zależy od liczby jednostek w partnerstwie: od 6 mln zł przy dwóch jednostkach, aż do 15 mln zł przy partnerstwie obejmującym 20 jednostek i więcej. Dofinansowanie może pokryć nawet do 100% wydatków kwalifikowanych.

Do kiedy można składać wnioski?

Nabór wniosków trwa do 30 października 2026 roku. Dokumentacja konkursowa jest dostępna na stronie Centrum Projektów Polska Cyfrowa.

Czy program obejmuje szkolenia dla pracowników?

Tak, szkolenia dla pracowników są wprost wymienione wśród wydatków, na jakie można przeznaczyć środki z programu, obok monitoringu sieci, audytów bezpieczeństwa oraz zakupu sprzętu i licencji IT.

Czy moja jednostka musi czekać na wynik naboru, żeby zacząć dbać o cyberbezpieczeństwo?

Nie. Przeszkolenie pracowników z rozpoznawania zagrożeń i podstaw ochrony danych osobowych można wdrożyć niezależnie od udziału w programie LCC i niezależnie od jego rozstrzygnięcia, które nastąpi po zakończeniu naboru.

8. Szkolenia z cyberbezpieczeństwa i ochrony danych – nasza oferta

Niezależnie od tego, czy Wasza jednostka planuje udział w programie LCC, czy szuka szybkiego sposobu na podniesienie świadomości pracowników, prowadzimy szkolenia dopasowane do tej potrzeby.